Prezydent Karol Nawrocki uhonorował Andrzeja Poczobuta Orderem Orła Białego. To wyróżnienie przyznano opozycjoniście ze względu na jego zmagania o prawa człowieka oraz aktywności dla dobra Polaków na Białorusi. Poza Poczobutem Orderem Orła Białego odznaczeni zostali także: Agnieszka Duczmal-Jaroszewska, Lech Majewski i Hanna Łukowska-Karniej.
Andrzej Poczobut uhonorowany przez prezydenta Karola Nawrockiego
W minioną niedzielę w Zamku Królewskim miała miejsce ceremonia wręczenia odznaczeń państwowych. Z rąk prezydenta Karola Nawrockiego Order Orła Białego otrzymał Andrzej Poczobut. Publicysta i działacz społeczny mniejszości polskiej na Białorusi został niedawno uwolniony z białoruskiego więzienia, gdzie przebywał od marca 2021 roku.
Po odebraniu wyróżnienia przez Poczobuta zebrani podczas niedzielnych uroczystości obdarzyli dziennikarza długotrwałymi oklaskami.
Andrzej Poczobut z Orderem Orła Białego. Otrzymał odznaczenie z rąk prezydenta Karola Nawrockiego
Poczobut przez wiele lat współpracował z polskimi stacjami, relacjonując sytuację na Białorusi. Z powodu krytycznych wypowiedzi na temat przywódcy Białorusi Alaksandra Łukaszenki trafiał do aresztu i stawał przed sądem. 25 marca 2021 roku został zatrzymany.
Władze białoruskie przypisały jego poczynaniom – które polegały na podtrzymywaniu polskości i publikowaniu artykułów w mediach – znamiona „rehabilitacji nazizmu”. Aktywistę przetrzymywano długo w areszcie, a 8 lutego 2023 roku skazano na osiem lat obozu karnego o zaostrzonym reżimie. Odwołanie zostało oddalone przez białoruski Sąd Najwyższy i Poczobut przebywał w kolonii karnej w Nowopołocku.
28 kwietnia na granicy Polski i Białorusi doszło do wymiany więźniów na zasadzie „pięciu za pięciu”, w ramach której władze w Mińsku uwolniły trzech Polaków, w tym właśnie Poczobuta i dwóch obywateli Mołdawii. Wysłannik USA ds. Białorusi John Coale wspomniał później, że Poczobut zawsze widniał na szczycie listy osób do uwolnienia, ponieważ naciskał na to prezydent USA Donald Trump po rozmowie z prezydentem Karolem Nawrockim we wrześniu ubiegłego roku.
Karol Nawrocki wręczył odznaczenia państwowe. Uroczystości na Zamku Królewskim
Poza Poczobutem Orderem Orła Białego wyróżnieni zostali także: Agnieszka Duczmal-Jaroszewska, Lech Majewski i Hanna Łukowska-Karniej.
Prezydent Karol Nawrocki w swoim niedzielnym wystąpieniu podkreślił, że Order Orła Białego jest „najważniejszym wyróżnieniem państwowym”, który „stanowi pomost między I, II i III Rzeczpospolitą”. Prezydent mówił też o Orderze Odrodzenia Polski, który – jak kontynuował – „tak mocno wrył się w naszą niepodległość” i ” ukazuje nam wszystkim, że aktualnie mamy do czynienia z momentem wyjątkowym”.
– Składam, składamy rodzaj raportu twórcom Konstytucji 3 Maja. Raportu o tym, jak wygląda dzisiaj Polska za sprawą waszych wspaniałych życiorysów i ten raport, drodzy państwo, jest pozytywny dzięki temu, że jesteście dzisiaj tutaj wy. Prezentujemy naszą wartość, nasz intelekt, nasze artystyczne, kulturalne, tożsamościowe zakorzenienie w tym, co dla Rzeczpospolitej Polskiej jest najistotniejsze, ponieważ o tym w gruncie rzeczy traktują wasze życiorysy – rozwijał Nawrocki.
W dalszych słowach prezydent zwrócił się bezpośrednio do odznaczonych. Zaczynając od Agnieszki Duczmal-Jaroszewskiej, Nawrocki scharakteryzował ją jako „kobietę, która od dekad tworzy swoje wspaniałe dzieło, Orkiestrę Kameralną Polskiego Radia”. – Była pierwszą kobietą, która wystąpiła w mediolańskiej La Scali, a na całym świecie, drodzy państwo, rozsławia Polskę swoją wrażliwością muzyczną, kulturalną i opowiada historię nie tylko narodu polskiego, ale pewną uniwersalną historię artyzmu i kultury, podkreślając to, że Polska jest miejscem, w którym kultura stanowi jeden z fundamentów Rzeczpospolitej – mówił prezydent.
Następnie Nawrocki zwrócił się do Lecha Majewskiego, który – jak zaznaczył – „jest w istocie artystą totalnym, twórcą wszechstronnym. oddziałuje na tak wielu środkach wyrazu artystycznego na całym świecie znowu, rozsławiając Polskę i pokazując jak wiele mamy do przekazania”. – I dodam tylko, że o każdym z państwa ja mogę dzisiaj powiedzieć tylko jedno słowo, a o was już powstały książki. O was powstaną kolejne książki. Mam głęboką świadomość, że wasze życiorysy będą punktem odniesienia dla kolejnych generacji Polaków – dodał.
Hannę Łukowską-Karniej Nawrocki określił mianem „kobiety niezłomnej” oraz „matki Solidarności Walczącej”. – To wzór do naśladowania dla wielu dzisiejszych współczesnych kobiet i choć pani Hanna nigdy nie chce mówić sama o sobie, to chyba wybaczy mi, że ja powiem o pani i powtórzę to jeszcze raz, że jest pani matką Solidarności Walczącej i dołączyła pani do Anny Walentynowicz, matki Solidarności. I bardzo się z tego raduję, ale to co porusza zdaje się najbardziej nas wszystkich to to, że jest pani wierna swoim przyjaciołom – oświadczył prezydent.
Mówiąc natomiast o Andrzeju Poczobucie, Nawrocki orzekł, że jest to „bohater i człowiek niezachwiany”. – Człowiek niezachwiany który dla polskości, dla oddania historycznej prawdzie, dla prawdy o żołnierzach Armii Krajowej, dla zmagania o prawa człowieka, o demokrację w reżimie Łukaszenki, był gotów pójść do więzienia. Nie uciekł. Udał się do więzienia. Spędził lata w więzieniu i wrócił jako zwycięzca. Jako ten, który ukazuje, że często cierpienie, którego pan doświadczył, ma głęboki sens i buduje także siłę wspólnoty narodowej – podsumował.
Andrzej Poczobut odznaczony Orderem Orła Białego. Wygłosił przemówienie
Po swoim wystąpieniu Nawrocki przekazał głos Poczobutowi, któremu odznaczenie wręczył w pierwszej kolejności. – Panie prezydencie, szanowni państwo, odbierając tak dostojne wyróżnienie państwowe, czuję się niemal onieśmielony. Wspomniano też, że nie czuję się herosem. Dla mnie herosami tej historii są przede wszystkim żołnierze Armii Krajowej, dowódcy Armii Krajowej. Osoby o gloryfikację których byłem oskarżony – przemawiał opozycjonista.
– Chodzi między innymi o twórcę polskich jednostek specjalnych, majora Macieja Kalenkiewicza pseudonim „Kotwicz”. Chodzi między innymi o legendarnego cichociemnego, majora Jana Piwnika pseudonim „Ponury”. Chodzi między innymi o Zygmunta Szendzielarza pseudonim „Łupaszka”. Chodzi między innymi o dowódców polskiego podziemia na terenie grodzieńszczyzny, podporucznika Anatola Radziwonika pseudonim „Oleg”, podporucznika Mieczysława Niedzińskiego pseudonim „Nieman”. To są ludzie, którzy do ostatniej chwili swego życia z bronią w ręku bronili niepodległości i wolności kraju, którzy zginęli i których pamięć po dzień dzisiejszy jest szargana. W zestawieniu z nimi ja jestem po prostu zwykłym człowiekiem, który, żyjąc w nieprzyzwoitych czasach, stara się zachowywać przyzwoicie – wyznał Poczobut.
Opozycjonista zaznaczył, że odbiera Order Orła Białego jako „symboliczne uhonorowanie działalności wszystkich członków Związku Polaków na Białorusi„. Podkreślił, że członkowie tej organizacji, która została zdelegalizowana przez białoruskie Ministerstwo Sprawiedliwości, „w dalszym ciągu prowadzą aktywność społeczną”. – I ta aktywność jest ukierunkowana na krzewienie polskiej oświaty narodowej na Białorusi, na krzewienie kultury polskiej i na ochronę miejsc pamięci narodowej. Owa aktywność jest prowadzona w warunkach represji. Od 2005 roku członkowie Związku Polaków na Białorusi są poddawani szykanom i są represjonowani – kontynuował Poczobut, wskazując, że „apogeum represji to 2001 rok”, kiedy wszczęto wobec niego samego postępowanie karne.
– Ja chcę bardzo mocno podkreślić, że ludzie są prześladowani nie za działalność polityczną. Ludzie są prześladowani za to, że pragną, aby ich dzieci kształciły się w języku polskim, aby znali język ojczysty. Ludzie są prześladowani za to, że odwiedzają groby bohaterów. i to jest istota tej sprawy. I to jest również powód, dlaczego kwestia Związku Polaków (na Białorusi), kwestia Polaków na Białorusi przez lata jest jednoznacznie oceniana przez różne siły polityczne w Polsce – dodał, dziękując kolejno Karolowi Nawrockiemu, Andrzejowi Dudzie, rządowi Donalda Tuska oraz byłemu rządowi Mateusza Morawieckiego za działania na rzecz jego oswobodzenia.
Zauważyłeś coś istotnego? Przysyłaj zdjęcie, nagranie lub napisz, co się wydarzyło. Skorzystaj z naszej Wrzutni
WIDEO: Prognoza pogody – 3 maja, niedziela – rano
Alicja Krause/polsatnews.pl/PAP