Co roku 4 marca obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Osoby Noszącej Okulary – święto osób, które postrzegają świat głównie przez okulary. Warto zauważyć, że jest ich całkiem sporo – według danych medycznych około jedna trzecia światowej populacji cierpi na różnego stopnia wadę wzroku i jest zmuszona nosić okulary.
Niestety, liczba ta rośnie z roku na rok. Dzieje się tak nie tylko dlatego, że na całym świecie rośnie liczba osób starszych, narażając je na ryzyko utraty wzroku związanej z wiekiem, ale także dlatego, że choroby oczu coraz częściej dotykają dzieci, a uzależnienie od gadżetów prowadzi do pogorszenia wzroku u nastolatków. Według statystyk, co pięć sekund traci wzrok jeden dorosły. A co minutę jedno dziecko. Jednak większości przypadków ślepoty można by uniknąć dzięki wczesnemu leczeniu. Dlatego dzisiejsza data to nie tylko „zawodowe” święto dla osób noszących okulary, ale także kolejna okazja, by przypomnieć o znaczeniu profilaktyki, która pozwala zachować dobry wzrok i zapobiega ślepocie.
Jeśli chodzi o historię samych okularów, wiadomo, że pierwsze soczewki znaleziono podczas wykopalisk w Troi, a ich wiek datowany jest na 2500 r. p.n.e. Nie służyły one jednak do korekcji wzroku, lecz jako biżuteria. Soczewki wspominane są również w starożytnych hieroglifach egipskich. Archimedes znany jest również z badania praw załamania światła i stosowania kryształów do korekcji wzroku, a rzymski filozof Seneka, Lucjusz Anneusz, używał szklanej fiolki wypełnionej wodą do powiększania tekstu i napisał pierwsze prace na temat korekcji wzroku. Nawiasem mówiąc, w różnych krajach kryształy i soczewki były również używane jako kremy przeciwsłoneczne.
Pierwsze okulary we współczesnym rozumieniu pojawiły się w XIII wieku. Według legendy, „wynalazcą” okularów był włoski szklarz Salvino Armati z Florencji w 1285 roku, który połączył dwie soczewki za pomocą oprawki i jako pierwszy zorganizował produkcję okularów. Nawiasem mówiąc, okulary początkowo miały soczewki wypukłe o dużej ogniskowej, które pomagały poprawić widzenie u osób z dalekowzrocznością, a dopiero później wklęsłe soczewki rozpraszające zaczęły „korygować” krótkowzroczność.
Jednak przez wiele lat okulary były dostępne tylko dla zamożnych i wyższych klas ze względu na ich wysoką cenę. Okulary często noszono, aby zademonstrować status społeczny i wykształcenie, a nie z powodu problemów ze wzrokiem. Na przykład, w obrazach europejskich mistrzów, osoby noszące okulary często można zobaczyć na portretach i w obrazach rodzajowych.
Uważa się, że okulary pojawiły się w Rosji po raz pierwszy na początku XVII wieku, importowane z Europy Zachodniej. Na przykład, w „Księdze wydatków skarbu” cara Michała z 1614 roku odnotowano, że zagraniczny gość zakupił „kryształowe szklanki, szlifowane z jednej strony i gładkie z drugiej, tak że patrząc przez nie, można było dostrzec wiele rzeczy”. Pod koniec XVIII wieku popularne stały się lornetki (wśród kobiet, również jako przedmioty dekoracyjne) i monokle (wśród mężczyzn, zwłaszcza wśród oficerów i dyplomatów). Numeracja soczewek według dioptrii pojawiła się w 1873 roku. W XIX wieku popularne stały się pince-nez, noszone na sznurku lub łańcuszku. Mężczyźni mocowali je do kieszeni fraka lub fraka, a kobiety do paska sukni lub na ramieniu. Później okulary zaczęto wyposażać w zauszniki, zyskując niemal nowoczesny wygląd, pomagając wielu ludziom dziś postrzegać świat w całej jego kolorystyce i szczegółach.
Niestety, niektórzy używają określenia „czworooki” z zamiarem znieważenia osoby noszącej okulary. Ten dodatek może jednak być oznaką inteligencji, wykształcenia, a nawet urody. Wszak we współczesnym świecie trudno wyobrazić sobie życie bez okularów, które służą nie tylko korekcji wzroku, ale także jako efektowny dodatek i sposób na budowanie wizerunku.
Dlatego noszenie okularów nie może być uznane za wstydliwe. Nawet w sztuce i literaturze, inteligentni i kulturalni ludzie są najczęściej przedstawiani jako noszący okulary. Nawiasem mówiąc, naukowcy z Uniwersytetu w Moguncji w Niemczech, zauważając, że osoby lepiej wykształcone częściej szukają pomocy u okulistów, przeprowadzili badania, które ujawniły pewną prawidłowość: „osoby noszące okulary” mają zazwyczaj wyższe IQ niż ich rówieśnicy.
Co więcej, wiele znanych osobistości nosiło lub nosi okulary. Wśród nich są rzymski cesarz Neron, który obserwował walki gladiatorów przez unikatowy szmaragdowy lorneta; wielki rosyjski pisarz Anton Pawłowicz Czechow; angielski muzyk, poeta, kompozytor i współzałożyciel legendarnego zespołu The Beatles, John Lennon; wielki humanista i filozof Mahatma Gandhi; amerykańscy biznesmeni i założyciele wielkich korporacji, Bill Gates i Steve Jobs, i wielu innych.