W następstwie ogłoszenia przez chińskie Ministerstwo Obrony w sobotę o obszernym dochodzeniu skierowanym przeciwko bliskim sojusznikom wojskowym prezydenta Xi Jinpinga, analitycy wyrażają zaniepokojenie potencjalnym kierunkiem ewolucji polityki chińskiego lidera. W rozmowie z Agencją Reutera podkreślają, że w obecnej sytuacji w Chinach „nikt nie może czuć się pewnie”, skoro czystki w wojsku dotknęły krąg najbliższych współpracowników Xi.
W Chinach wszczęto postępowanie w sprawie czołowego generała chińskiej armii, podejrzewanego o złamanie zasad dyscypliny i prawa. Zhang Youxia, wiceprzewodniczący kluczowego organu wojskowego — Centralnej Komisji Wojskowej (CMC) — jest uważany za najbliższego wojskowego współpracownika prezydenta Xi Jinpinga. Dochodzenie, stanowiące element szeroko zakrojonej kampanii antykorupcyjnej zainicjowanej przez Xi w 2012 r., objęło także Liu Zhenli — również członka Centralnej Komisji Wojskowej. Obaj zostali odwołani ze swoich stanowisk. Jonathan Czin z waszyngtońskiej Brookings Institution ocenia to śledztwo jako „zadziwiające” i w rozmowie z Reutersem zaznacza, że sygnalizuje ono „znaczącą zmianę” w chińskiej polityce.
Co, jeśli Trump straci Kongres? "Sytuacja byłaby dla niego tragiczna"
Śledztwa w armii Chin. „Rozbicie dowództwa”
Czystki w 2023 r. objęły między innymi elitarną jednostkę rakietową chińskich sił zbrojnych, która odpowiada za nadzór nad bronią jądrową oraz konwencjonalnymi pociskami. W ostatnich latach z powodu korupcji odwołano także dwóch byłych ministrów obrony. Jednak nigdy wcześniej śledztwa nie sięgały tak blisko bezpośredniego kręgu Xi Jinpinga, jak obecnie. „Xi potraktował najwyższych rangą oficerów Armii Ludowo-Wyzwoleńczej (PLA) w sposób, jakiego nie odważył się żaden poprzedni lider” — stwierdził Neil Thomas, ekspert z Asia Society.
Eksperci sugerują, że w wielu przypadkach czystki motywowane rzekomą korupcją są w rzeczywistości jedynie pretekstem do eliminacji konkretnych osób. Lyle Morris, starszy pracownik naukowy Centrum Analizy Chin w Instytucie Polityki Społeczeństwa Azji przypuszcza, że „Zhang zgromadził zbyt dużą władzę niezależną od Xi”. „Usunięcie Zhanga pokazuje, że w zasadzie nikt w kierownictwie nie może teraz czuć się pewnie” — powiedział Agencji Reutera Jonathan Czin.
Eksperci są zdania, że osłabienie przywództwa chińskiej armii, będące konsekwencją usunięcia dwóch ważnych osobistości, rodzi pytania o sposób zarządzania największą armią świata. Sugerują, że Xi Jinping pragnie zyskać czas na „odświeżenie” przywództwa w armii. To z kolei może wskazywać, że Chiny w najbliższym czasie nie zdecydują się na atak na Tajwan. Zwłaszcza że obecnie uwaga prezydenta USA Donalda Trumpa jest skupiona gdzie indziej, a wybory na Tajwanie odbędą się dopiero w 2028 r.
„Osłabienie dowództwa PLA sugeruje, że Xi nie rozważa poważnej eskalacji militarnej przeciwko Tajwanowi w najbliższej perspektywie czasowej. Jednak jego represje mają na celu wyłonienie grupy bardziej kompetentnych i oddanych generałów, którzy w przyszłości będą stanowić poważniejsze zagrożenie” — powiedział Reutersowi Neil Thomas.
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.