W opublikowanej w czwartek opinii, główna rzeczniczka Trybunału Sprawiedliwości UE zasugerowała unieważnienie postanowienia, na mocy którego Komisja Europejska wyraziła zgodę na uwolnienie części środków unijnych dla Węgier. Jej zdaniem, mogło to nastąpić dopiero, gdy niezbędne reformy zostałyby wprowadzone w życie.
Opinie rzeczników generalnych TSUE poprzedzają decyzje trybunału, będąc sugestiami dotyczącymi rozwiązania. Zazwyczaj sędziowie popierają stanowisko zajęte przez rzeczników, jednak nie jest to obligujące.
Środki finansowe dla Węgier zostały wstrzymane z powodu naruszeń zasad praworządności. Wobec Budapesztu wysuwano zarzuty dotyczące uchybień powiązanych z niezależnością władzy sądowniczej, swobodą akademicką, ustawą o ochronie dzieci oraz prawem do azylu.
Jednakże, w grudniu 2023 roku, KE doszła do wniosku, iż Węgry usunęły część niedociągnięć związanych z niezależnością sędziowską. Wówczas podjęła decyzję o odblokowaniu 10 mld euro z polityki spójności. W tym samym czasie podejmowano decyzję w sprawie procesu akcesyjnego Ukrainy i Mołdawii. Premier Węgier, Viktor Orban, groził zawetowaniem. Finalnie, przywódcy podjęli uchwałę o rozpoczęciu negocjacji akcesyjnych z oboma państwami na szczycie w tym samym miesiącu, kiedy to Orbana nie było obecnego na sali obrad.
Skargę na decyzję KE, która umożliwiła odblokowanie części zamrożonych z uwagi na problemy z praworządnością funduszy unijnych, złożył Parlament Europejski. Europosłowie uznali, że decyzja o odmrożeniu środków dla Budapesztu miała podłoże polityczne, a Budapeszt nie spełnił warunków i nie naprawił systemu sądownictwa na Węgrzech.
Rzeczniczka TSUE w czwartek przyznała rację europarlamentarzystom. – Jeżeli Komisja ustaliła, w ramach przysługującego jej zakresu uznania, precyzyjne wymagania, które państwo członkowskie musi spełnić, aby otrzymać płatność z budżetu Unii, nie może ona zezwolić na realizację płatności, dopóki wszystkie te wymogi nie zostaną wypełnione – stwierdziła główna rzeczniczka Tamara Ćapeta. (PAP)
mce/ kar/