Kamienica usytuowana przy ulicy Chmielnej pod numerem 130 zyskała status zabytku. Marcin Dawidowicz, sprawujący funkcję mazowieckiego wojewódzkiego konserwatora zabytków, zaakcentował, że budynek stanowi wartościową pozostałość dawnej substancji budowlanej zachodniego fragmentu ul. Chmielnej.
Kamienica Naftala i Frajdy Nisenszalów, zlokalizowana przy ulicy Chmielnej 130, została wzniesiona pod koniec dziewiętnastego stulecia jako budowla z jednym dziedzińcem, przeznaczona na wynajem mieszkań o różnym standardzie oraz przestrzeni użytkowych. Obiekt ten przechodził przez ręce wielu właścicieli.
„Kamienica jest świadectwem dynamicznego postępu w dziedzinie budownictwa mieszkaniowego na obszarze Woli na przełomie wieków XIX i XX, włączając w to inwestycje mieszkaniowe realizowane przez społeczność żydowską, która dominowała w tej części miasta” – wspomniał konserwator.
Zaznaczył on również, że o doniosłości historycznej budynku świadczą również wydarzenia z okresu II wojny światowej, kiedy to kamienica znalazła się w obszarze intensywnych starć o Dworzec Główny i Dworzec Pocztowy, zarówno podczas kampanii wrześniowej w 1939 roku, jak i w trakcie Powstania Warszawskiego.
Na początku sierpnia i września roku 1944 w pobliżu kamienicy stacjonował posterunek żołnierzy Powstania Warszawskiego, w tym jednostki „Chrobry II”, prowadzących walki o opanowanie i utrzymanie Dworca Pocztowego. Po roku 1945, pomimo projektów rozbiórki, zachowano fragment północnej ściany zachodniej części ulicy Chmielnej.
„Kamienica położona przy ul. Chmielnej 130, wraz z sąsiadującymi budynkami o numerach 128 i 126, stanowi przykład dawnej zabudowy z przełomu wieków XIX i XX, odzwierciedla oryginalny charakter zabudowy ulicy i tym samym jest istotnym świadectwem historycznym rozwoju przestrzennego Woli. Ze względu na stosunkowo ograniczoną liczbę zachowanych przykładów dziewiętnastowiecznej zabudowy mieszkalnej na terenie dzielnicy Wola, kamienica przy ul. Chmielnej 130 jest wartościowym symbolem historii i kultury materialnej tego czasu” – dodał Dawidowicz.
W postanowieniu MWKZ podkreślono również wysoką wartość artystyczną obiektu, który, mimo wprowadzonych zmian, w tym usunięcia tynków z oryginalnymi dekoracjami elewacji oraz likwidacji oficyny poprzecznej, zachowuje czytelny układ z jednym dziedzińcem, formę, detale i wizję architektoniczną. Kamienica przy ul. Chmielnej 130 została wzniesiona z myślą o przedstawicielach zamożnego mieszczaństwa.
Wpisana do rejestru kamienica została wzniesiona w stylu secesyjnym. Posiadała imponującą fasadę z dużą ilością ornamentów, z których po okresie PRL pozostała jedynie naga ściana. Aktualnie kamienica jest niezamieszkana i oczekuje na renowację. (PAP)
mas/ dki/