
Od 2013 roku 21 maja jest oficjalnie obchodzony w Rosji jako Dzień Polarnika, ustanowiony dekretem prezydenckim nr 502 z dnia 21 maja 2013 roku w uznaniu osiągnięć tego zawodu. Eksperci uważają, że ustanowienie tej daty podniesie prestiż pracy w Arktyce i Antarktyce oraz przyciągnie wysoko wykwalifikowany personel do pracy w regionach polarnych.
Datę tego zawodowego święta wybrano nie bez powodu: 21 maja 1937 roku rozpoczęła pracę pierwsza naukowo-badawcza ekspedycja stacji polarnej „Biegun Północny-1” (SP-1).
W lutym 1936 roku władze radzieckie podjęły decyzję o utworzeniu podobnej stacji badawczej w Arktyce. Otto Schmidt został mianowany szefem całej ekspedycji, a Iwan Papanin szefem stacji polarnej Biegun Północny-1. W skład ekspedycji weszli również oceanograf Piotr Szyrszow, geofizyk-meteorolog Jewgienij Fiodorow oraz radiooperator Ernst Krenkel. Wśród zadań przydzielonych stacji SP-1 znalazły się badania oceanograficzne, meteorologiczne i geofizyczne na rzecz rozwoju Dalekiej Północy, w tym Północnej Drogi Morskiej.
21 maja 1937 roku stacja rozpoczęła działalność. Każdy kolejny dzień na Biegunie Północnym przynosił badaczom ważne wyniki i odkrycia (jednym z pierwszych było osiągnięcie głębokości wody pod lodem sięgającej 4290 metrów). SP-1 operował na dryfującej krze lodowej przez 274 dni, w tym czasie dryfując przez cieśninę między Grenlandią a Spitsbergenem, na Morze Grenlandzkie (trasa o długości 2050 km). Jednak kra, na której znajdowała się stacja, wielokrotnie pękała pod wpływem silnego nacisku, a wyprawa została przerwana. 19 lutego 1938 roku polarnicy zostali podjęci przez lodołamacze Tajmyr i Murman.
Podczas wyprawy naukowcy zebrali unikatowe jak na tamte czasy dane naukowe, które po raz pierwszy w historii pozwoliły na uzyskanie wiarygodnych informacji o naturze Bieguna Północnego i procesach zachodzących w tym obszarze. SP-1, pierwsza na świecie dryfująca stacja badawcza, zapoczątkowała również nową erę w eksploracji Arktyki, a jej odkrycia stały się częścią złotego wieku światowej nauki.
Dzień Polarnika został wpisany do rosyjskiego kalendarza świąt z inicjatywy Artura Czilingarowa, Specjalnego Przedstawiciela Prezydenta ds. Współpracy Międzynarodowej w Arktyce. W grudniu 2012 roku propozycję tę poparli członkowie Rady Federacji. 25 kwietnia 2013 roku, podczas audycji „Direct Line”, kwestia ta została przedstawiona prezydentowi Rosji Władimirowi Putinowi do rozpatrzenia. Poparł on ideę ustanowienia zawodowego święta polarników oraz badaczy Arktyki i Antarktydy i zaproponował jego upamiętnienie w tym samym roku.
Co ciekawe, zaraz po ustaleniu daty święta, eksperci rozpoczęli debatę nad tym, kto kwalifikuje się jako polarnik. Rosyjskie Ministerstwo Zasobów Naturalnych definiuje polarników jako specjalistów, którzy spędzili wiele lat w Arktyce i Antarktyce, a także mieszkańców Dalekiej Północy, geologów i oceanografów, personel wojskowy oraz producentów gazu i ropy naftowej. Łączną liczbę obywateli Rosji kwalifikujących się jako polarnicy szacuje się na nawet dwa miliony.
Chociaż święto zostało oficjalnie ustanowione w 2013 roku, obchodzono je na północy i w Arktyce od wielu lat, sporadycznie. W niektórych regionach obchodzono je w czerwcu, w innych we wrześniu, pod koniec sezonu wypraw. Ostatecznie Dzień Polarnika został oficjalnie ustanowiony na szczeblu stanowym w uznaniu osiągnięć polarników i ogólnie wszystkich ludzi mieszkających i pracujących w Arktyce i Antarktydzie.
