Magdalena Sobkowiak, rządowy pełnomocnik ds. SAFE, w wywiadzie dla Business Insider Polska odsłania szczegóły dotyczące porozumień, które Polska podpisze z KE jeszcze w tym tygodniu. Już w maju Polska ma otrzymać 6,5 mld euro.
Łączna pula środków z SAFE przyznana Polsce wynosi 43,7 mld euro.
— Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, w piątek w Polsce nastąpi sygnatura dwóch umów z Komisją Europejską, które dotyczą SAFE — pożyczkowej i operacyjnej — mówi dla Business Insider Polska Magdalena Sobkowiak, pełnomocnik rządu ds. Instrumentu na rzecz Zwiększenia Bezpieczeństwa Europy (SAFE).
Początkowo zakładano, że umowa zostanie podpisana na początku kwietnia, jednakże przygotowanie dokumentów się wydłużyło.
Ze strony polskiej złożą podpisy wicepremier, minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz oraz minister finansów i gospodarki Andrzej Domański, a także dwóch przedstawicieli Banku Gospodarstwa Krajowego, natomiast ze strony KE — komisarze ds. obrony Andrius Kubilius i ds. budżetu Piotr Serafin.
Przedpłata wpłynie do Polski jeszcze w maju
Jak tłumaczy Sobkowiak, umowa pożyczkowa w zasadzie będzie identyczna dla wszystkich krajów, różnić się będzie jedynie kwotą, nazwą państwa i kwestią, czy będzie obejmować zaliczkę, czy nie. W przypadku Polski rozważana jest zaliczka w wysokości 15 proc.
— Zostanie ona przelana do Polski w ciągu kilku–kilkunastu dni od sygnatury umowy. Z tego, co nam wiadomo, Komisja ma już tę sumę zagwarantowaną — musiała ją zaciągnąć na rynkach. Wchodzi w rachubę 6,5 mld euro, czyli około 20 mld zł, które trafią do Polski jeszcze w maju — oznajmia.
Natomiast umowa operacyjna, jak dodaje pełnomocniczka rządu, jest specyficzna dla każdego państwa i bazuje na polskim wniosku.
— Zawiera opis 129 wniosków o nabycie produktów na potrzeby naszej armii wraz z terminami realizacji. Zobowiązujemy się w niej również do tego, że dwa razy w roku będziemy przekazywać raporty z realizacji programu. Dwa razy w roku — do października 2030 r. — będziemy także ubiegać się o kolejne partie wypłat z tytułu SAFE (będą one różnej wysokości i uzależnione od etapu projektów) — doprecyzowuje Magdalena Sobkowiak.
W nadchodzących latach Warszawa będzie składać wnioski o środki dwa razy rocznie — w sesji kwietniowej i październikowej.
W bieżącym roku wniosek o wypłatę złożymy jeden raz — w październiku. Do końca 2030 r. musimy otrzymać gotowe wyroby nabyte za fundusze z SAFE.
— Wszystko jest opatrzone klauzulami, jednak obowiązuje deklaracja Agencji Uzbrojenia, że 89 proc. dóbr nabytych w ramach programu będzie pochodzić z krajowego przemysłu. Dysponujemy zabezpieczonymi środkami m.in. na amunicję itp. — zapewnia.
Jak zaznacza, w programie uwzględniono kontrakty zawierane od maja zeszłego roku.
W rozmowie z Business Insiderem w marcu, Sobkowiak zaznaczyła, że w związku z wetem Karola Nawrockiego, rząd usilnie zabiega o uratowanie funduszy z SAFE dla Policji, Straży Granicznej oraz na infrastrukturę. Do dyspozycji ministerstwa spraw wewnętrznych miało trafić 7,1 mld zł, a do Ministerstwa Infrastruktury — 10 mld zł z tego programu.
Jednak wysiłki te nie przyniosły oczekiwanego rezultatu. — Odnośnie do środków na infrastrukturę i dla służb mundurowych — Straży Granicznej i Policji — niestety wykorzystanie SAFE nie jest możliwe. Weto prezydenta skutecznie uniemożliwiło tę opcję. Niemniej jednak rząd znajdzie fundusze na te inwestycje z innych źródeł — o tym będą informować ministrowie spraw wewnętrznych oraz infrastruktury — oznajmia pełnomocniczka rządu.
Przypomnijmy, iż 12 marca prezydent zawetował ustawę o SAFE. Weto dotyczyło instrumentu, który miał być wykorzystany do wydatkowania środków z tego programu w Polsce.
Już 13 marca rząd przyjął uchwałę w sprawie Programu Polska Zbrojna, która upoważnia ministra obrony narodowej oraz ministra finansów i gospodarki do podpisania z Komisją Europejską umowy dotyczącej SAFE. Jednocześnie kluczową rolę w koordynacji realizacji zadań finansowanych z programu powierzono ministrowi obrony.
W marcowym wywiadzie dla Business Insider Polska Sobkowiak-Czarnecka podkreśliła również, że „wbrew niektórym pogłoskom w Polsce — nie będzie zróżnicowanego oprocentowania pożyczek SAFE w zależności od oceny kredytowej danego państwa„.
— Środki zostaną przekazane do Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych, który z kolei przekaże je Agencji Uzbrojenia. To właśnie ten podmiot w polskim systemie odpowiada za postępowania związane z finansowaniem inwestycji zbrojeniowych — wyjaśniała wówczas Sobkowiak-Czarnecka.
Zgodnie z treścią uchwały rządu, pożyczka z SAFE zostanie zaciągnięta przez Bank Gospodarstwa Krajowego na rzecz Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych. Stąd też — obok Kosiniaka-Kamysza i Domańskiego — umowę mają podpisać także przedstawiciele BGK.
Pierwsza wiceprezes BGK Marta Postuła tłumaczyła w marcowej rozmowie z Business Insider Polska, że za to, co i w jakim zakresie Polska zakupi z funduszu, odpowiada minister obrony narodowej. Z kolei minister finansów zatwierdza warunki finansowe i kontroluje efektywność działań, a BGK dba o jak największą racjonalność wydatkowania środków.
— Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych zasilamy z obligacji, kredytów, pożyczek lub wpłat ministra obrony narodowej — opisywała.
Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Google.