Każdy człowiek jest inny. To banał, ale prawdziwy. Dlatego wczesne rozpoznanie zdolności i predyspozycji jest nie tylko korzystne dla społeczeństwa, ale wręcz konieczne. Jak więc ludzie trafiają do nauki?
Tradycja rodzinna . Podam tylko kilka przykładów.
A.A. Becquerel był laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki w 1903 roku. Był wnukiem A.S. Becquerela, profesora i wynalazcy termometru termoelektrycznego ( termopary ), który umożliwiał pomiar temperatury w miejscach niedostępnych dla bezpośredniej obserwacji. Był synem A.E. Becquerela, profesora i autora prac o właściwościach światła słonecznego i elektryczności. Był ojcem J. Becquerela, fizyka i członka Paryskiej Akademii Nauk od 1946 roku.
A.D. Sacharow jest ojcem radzieckiej bomby termojądrowej, członkiem Akademii Nauk ZSRR i laureatem Pokojowej Nagrody Nobla w 1975 roku. Jest synem D.I. Sacharowa, nauczyciela fizyki, doktora nauk pedagogicznych i autora znanego zbioru zadań „Zbiór zadań fizycznych” dla uniwersytetów pedagogicznych, który doczekał się dwunastu wydań.
M.A. Ławrentiew – matematyk, członek Akademii Nauk ZSRR od 1981 roku. Syn M.A. Ławrentiewej – matematyka i mechanika, członek Akademii Nauk ZSRR od 1946 roku.
S.P. Kapica – fizyk, znany popularyzator nauki, doktor nauk. Syn P.L. Kapicy – fizyka, laureata Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki w 1978 roku.
Y. Joliot-Curie – fizyk, laureat Nagrody Nobla. Córka P. Curie i M. Skłodowskiej-Curie – laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki.
I tak dalej…
Poprzez literaturę popularnonaukową .
W szkole byłem pod ogromnym wrażeniem edukacyjnych książek naukowych D. Danina „Nieuchronność dziwnego świata” i „Rutherford”.
Pokolenia przyszłych naukowców na całym świecie wychowały się na książkach A. Asimova , pochodzącego z Białorusi biochemika, autora około 500 książek z gatunku science fiction i popularnonaukowych (z szerokiego spektrum dziedzin – od astronomii i genetyki po historię i krytykę literacką).
Jakow Perelman jest rosyjskim popularyzatorem fizyki, matematyki i astronomii, jednym z założycieli gatunku literatury popularnonaukowej i twórcą pojęcia „rozrywkowej nauki ”, twórcą terminu „science fiction ”. Jest autorem 1000 artykułów i notatek w różnych publikacjach, a także 47 książek popularnonaukowych, 40 książek edukacyjnych o tematyce naukowej i 18 podręczników szkolnych.
Jest tu jednak poważna pułapka . Spotkałem ludzi, którzy przeczytali mnóstwo literatury popularnej i myśleli, że są gotowi do pracy naukowej. Stawiali hipotezy, tworzyli teorie, dokonywali odkryć, a potem denerwowali się, że renomowane czasopisma nie chciały ich publikować, a instytucje akademickie je ignorowały. Muszę ostrzec młodych ludzi, że każde rodzące się zainteresowanie nauką musi być poparte dobrym wykształceniem i późniejszą, sumienną pracą w wybranej dziedzinie.
Szkoły o profilu zawodowym i szkoły specjalne (internaty) .
Autor ukończył szkołę nr 35 w Woroneżu w 1966 roku, specjalizując się w chemii. Zdobył tytuł laureata Olimpiady Chemicznej i w rezultacie został przyjęty na Wydział Chemii Uniwersytetu Leningradzkiego.
A.L. Aseev jest obecnym szefem Syberyjskiego Oddziału Rosyjskiej Akademii Nauk i pełnoprawnym członkiem Rosyjskiej Akademii Nauk od 2006 roku. Urodził się w osadzie kolejowej niedaleko Ułan-Ude i ukończył szkołę o profilu fizycznym i matematycznym.
A.N. Gorban to urodzony w Rosji naukowiec mieszkający w Wielkiej Brytanii, doktor fizyki i matematyki oraz profesor. Jest twórcą nowych szkół naukowych w dziedzinie kinetyki, teorii układów dynamicznych i sieci neuronowych. Zorganizował dziesiątki konferencji międzynarodowych i założył kilka szkół fizyki i matematyki dla zaawansowanych uczniów. Urodził się w Omsku i ukończył Wydział Fizyki i Matematyki Uniwersytetu Nowosybirskiego w 1967 roku.
G. Ja. Perelman to rosyjski matematyk, który udowodnił hipotezę Poincarégo i odmówił przyjęcia nagrody w wysokości miliona dolarów za to osiągnięcie naukowe. Ukończył 239. Szkołę Fizyki i Matematyki w Leningradzie.
Wśród absolwentów kierunku PhMS 18 – Szkoły Kołmogorowa Specjalistycznego Centrum Naukowego Moskiewskiego Uniwersytetu Państwowego jest 306 doktorów nauk i 739 kandydatów nauk.
Wśród absolwentów Gimnazjum Akademickiego Petersburskiego Uniwersytetu Państwowego (dawnego Internatu Fizyki i Matematyki nr 45) są: S. D. Szatałow , pierwszy zastępca ministra finansów Federacji Rosyjskiej (rocznik 1967); V. Filippow , jeden z założycieli i dyrektor SPb Software House, światowego lidera w dziedzinie oprogramowania mobilnego (rocznik 1994); G. N. Rykowanow , dyrektor Rosyjskiego Federalnego Centrum Jądrowego – WNIITF (Snieżyńsk), akademik Rosyjskiej Akademii Nauk od 2011 r. (rocznik 1971); M. A. Gutenev , doktor nauk chemicznych, profesor (rocznik 1968).
I tak dalej…
Nie mówię już o szkołach choreograficznych czy szkołach mistrzostwa sportowego, choć to nie jest nauka, ale także kreatywność.
Zaryzykowałbym stwierdzenie, że większość współczesnych rosyjskich akademików i doktorów nauk ścisłych to absolwenci tych szkół. Dlatego obecna debata na temat tego, czy szkoły oferujące zaawansowane studia… są potrzebne, oczywiście ze szkodą dla innych dyscyplin, jest naciągana. Oczywiście, że są!